15 49.0138 8.38624 1 0 4000 1 https://www.kedibilgisi.com 300
kedi-asilari

İNSAN KONTROLÜNDE KEDİ SAĞLIĞI VE AŞILARI

 İNSAN KONTROLÜNDE KEDİ SAĞLIĞI VE AŞILARI

Kedi, kedigiller familyasından olan ve insanlar tarafından 5000-9000 yıl önce evcilleştirilmiş olan, tüylü, etobur ve küçük bir hayvandır. İnsanlara arkadaş olması ve insanların bulunduğu ortamdaki istenmeyen küçük haşarat ve ev zararlılarından insanı kurtarması sebebiyle eski zamanlardan beri evlerde evcil olarak yaşamaya başlamışlardır. Vahşi türleri de bulunan kedi modern dünyada genellikle insanlarla iç içe ve aynı ortamda yaşar. Kedilerin insan ile aynı ortamdan yaşamasının insanlara yüklediği bazı yükümlülükler vardır. Bunlar kedinin hayatının ve sağlığının insan tarafından kontrol edilip insanın kediye sağlıklı bir yaşam sunmak için elinden geleni yapmasını gerektirir.

Teknolojinin gelişmesi ve tıbbi olanakların artmasıyla hastalıklar ve onlara bulunan çözümler de artmaya başlamıştır. Eski zamanlardan beri insanlarla yaşayan kediler hakkında teknolojik ilerlemeler sayesinde daha çok şey öğrenilmiş ve onların sağlığını korumak için de gerekli önlemler belirlenip bunlar uygulanmaya başlanmıştır. Kediler insanlarla iç içe yaşadıkları için gözle görülebilir şekilde hastalanabilir ya da ölebilirler. Kedi sahipleri kedileri ile bağ kurduğu için bu hastalanma durumunda kendini kötü hissedebilir ya da kendini suçlayabilir. Bunların önüne geçmek için ve kedi sağlığını insan sağlığına paralel bir şekilde korumak için kedilerin de insanlar gibi düzenli olarak tıbbi muayene ve destek alması gerekmektedir. Bu tıbbi desteğin ilk aşaması kedi aşıları olmaktadır.

Kedi aşıları nedir ?

Aşı, en genel tanımı ile insan ve hayvanlarda hastalıklara sebep olacak bakteri ve virüslere karşı hastalıktan önce vücuda uygulanan biyolojik madde sentezidir. Vücudun o bakteriyi ve virüsü tanıyıp ona uygun antikor üretmesini sağlar. Kediler için doğum anından itibaren anne sütü içinde bulunan maddeler yavruya antikor sağlayacak güçtedir. Doğal antikor kaynağı olan anne sütü iki aylık bir süreç sonunda kedinin bağışıklık sisteminin güçlü olması için yetersiz gelmektedir. Bu aşamadan sonra özellikle Yavru kedilerin hastalığa karşı bağışıklık sisteminin güçsüz olması sebebiyle bunu güçlendirmek için kedilere uygulanan antikor üretmeye destek olan biyolojik maddelere kedi aşıları denir.

Kedi Aşıları Çeşitleri?

Kedilerin sağlığının korunması için belli başlı bazı aşılar gerekmektedir. Her aşının zamanı aynı olmamakla birlikte zamanı gelen aşıların kesinlik yapılması gerekir. Kedinin bağışıklık sistemini güçlendiren ve sağlıklı bir yaşam sürmesi için zorunlu olan aşılar şu şekilde listelenebilir:

  • Kedi iç parazit aşısı
  • Kedi dış parazit aşısı
  • Kedi karma aşısı
  • Kedi lösemi aşısı
  • Kedi kuduz aşısı

Kediye uygulanacak olan ilk aşı iç parazit aşısıdır. Bu aşının uygulanabilmesi için kedinin 1.5-2 aylık olması gerekmektedir. Aşıdan önce mutlaka kedinin bir hastalığının olup olmadığının belirlenmesi için testler yapılmalıdır. İç parazit aşısı hem kedi hem de kedi sahipleri için çok önemlidir. Hem yetişkin hem de yavru kedilerin mikroplara savunmasız oluşu bu aşıyı gerekli kılarken aşının yapılmadığı durumlarda kedi sahibi de kedi tüylerini yanlışlıkla yutma sonucunda karaciğer ve akciğer kisti hastalığına yakalanabilir. İç parazit aşıları 2-3 ayda bir düzenli olarak yapılmalıdır.

Dış parazit aşısı kedilerin dışardan kaptığı ve kediler arasında yaygın olan parazitlerin engellenmesi için kediye enjekte edilen aşıdır. En çok bilinen dış parazit pire olmakla birlikte bunun dışında birçok dış parazit bulunmaktadır. Kaşıntı, normalin çok üzerinde belirgin olan kepekler, tüy dökülmesi gibi etkenler dış parazit belirtisidir. Bu aşı da düzenli olarak takip edilmeli ve uygulanmalıdır.

Kedi karma aşısı kedilerin sağlığı için en çok önem arz eden aşı çeşitlerindendir. Kedinin 2 aylık olmasından sonra uygulanan karma aşı deri altına uygulanan ve 21 günlük aralıkla iki doz şeklinde uygulanan bir aşı çeşididir. Kedinin 16 haftalık olmasından sonra tekrar uygulanması gereken bu aşı o süreçten sonra bir yıl aralıklarla düzenli olarak uygulanmalıdır. Karma aşı ismini Feline Pervo, Feline Herpes ve Feline Calici etkenlerinin birleşiminden oluştuğu için almaktadır. Ayrıca karma aşı uygulanmadığı zaman kedi gençlik hastalığı, kedi gribi, kedi nezlesi ve kedi üst solunum enfeksiyonu gibi hastalıklar baş gösterebilir.

Kedi Lösemi aşısı, kedi aşıları içinde tartışması devam eden ama çoğunluğun olması gerektiğini düşündüğüm bir aşı çeşididir. Lösemi aşısının uygulanmadığı kediler Feline Lukemia Virus adı verilen virüse yakalandığında büyük oranda ölmektedirler. Aşının uygulanması için kedinin bu virüsü taşımıyor olması gerekmektedir. Bu yüzden aşıdan önce virüs testi mutlaka yapılmalıdır.

Kuduz, kedilere bu hastalığı taşıyan bir hayvan tarafından ısırılması veya tırmalanması ile geçer. Bulaşıcı olması sebebiyle hem kedi sağlığı hem de insan sağlığı açısından tehlikeli olan bu hastalığın önüne geçmek için kediye 12. Ayını dolduktan sonra kuduz aşısı uygulanmalıdır. Ayrıca tüm evcil hayvanlarda zorunlu olması aşı olmayan durumlarda yaptırım uygulanmasına neden olabilir.

 Kedi Aşıları Konusunda Dikkat Edilmesi Gereken Şeyler Nelerdir?

Kediaşıları konusunda dikkat edilmesi gereken başlıca etmenler bulunmaktadır. Bunlardan ilki kedi annelerinin ve sahiplerinin kedi aşıları için takvim tutmalarıdır. Böylelikle aşıların takibi daha kolay şekilde yapılabilecek ve aşı zamanı aksatılmadan kedi aşı için götürülebilecektir. Bir diğer konu bazı kedi annelerinin kedinin aşı olması sırasında canının yandığını düşünmeleri sebebiyle aşı yaptırmak istememe yanılgılarıdır. Bu tutumları yüzünden çok sevdikleri kedileri hastalık ve ölümle daha çok yakınlaşmış olabilir. Bu yüzden kedi aşıları kedilerin sağlığı için elzem ve zorunludur. Dikkat edilmesi gereken bir diğer nokta da hamile kedilerin kesinlikle aşıya götürülmemeleri. Hem hamile kedi hem de yavruları aşının yan etkileri sebebiyle büyük oranda zarar göreceği için yine veteriner hekim kontrolünde olması kaydıyla hamile kedilerin aşıya götürülmemesi gerekir. Ayrıca anne sütünün içindeki maddeler yavru kedi için antikor sağladığı ve belli bir zamana kadar en önemli bağışıklık kaynağı bu olduğu için süt emen yavru kediler kesinlikle aşıya götürülmemelidir.

 Kedi aşıları diğer tüm medikal çözümler gibi yan etkileri de beraberinde getirir. Başlıca yan etkiler yüksek ateş, halsizlik ve kusma gibi etkilerdir. Kedilere aşı uygulandıktan sonra kedi anneleri ve sahipleri kesinlikle aşı konusundaki bilgi almalı ve yan etkileri kontrol etmelidir. Normal dışı bir etkenlerle karşılaştıklarında mutlaka veteriner hekime başvurmaları gerekmektedir.

Yavru kedi istemek kedi sahiplerinin en doğal hakkıdır. Kediler çiftleştikten bir süre sonra birkaç tane yavru kedi sahibi olunabilir. Dikkat edilmesi gereken şeylerden biri de dişi kedilerin çiftleşmeden önce Lukemia adı verilen Lösemi aşısı olmalarıdır. Aksi takdirde dişi kedide hastalık varsa bu yavrulara da geçecek ve yavrular hasta olma potansiyeli ile doğacaktır.

Kedi aşıları yapıldıktan sonra belli aralıklarla kedilerin aşı yerleri kontrol edilmelidir. Çok düşük bir ihtimal olsa dahi aşı bölgesi enfeksiyon kapabilir ya da o bölgede tümör oluşumuna rastlanabilir. Belli aralıklarla yapılan kontrol bu durumların önüne geçecektir.

Yavru Kediler İçin İdeal Aşı Takvimi

  • 6-8 hafta: İç ve dış parazit aşıları
  • 8-10 hafta: Karma aşı
  • 9-11 hafta: Lösemi aşısı
  • 10-12 hafta: Karma aşının ikinci dozu
  • 11-13 hafta: Lösemi aşısının ikinci dozu
  • 12-14 hafta: Kuduz aşısı
  • Bir yıl aralıklarla aşıların tamamı
Paylaş:
Kategori:Uncategorized
ÖNCEKİ PAYLAŞIM
Kedilerde Çikolata: Çikolata Kediler İçin Neden Zararlıdır?
SONRAKİ PAYLAŞIM
Sibirya Kedisinin Özellikleri

0 Yorum

Bir Cevap Yazın